ધીરજ, શ્રદ્ધા અને કોશિશથી ચમત્કાર સર્જાઈ શકે!

અમેરિકાના કેન્સાસ રાજ્યમાં રહેતી યુવતી સારા સ્કેન્ટલિન ખુશમિજાજ છોકરી તરીકે કોલેજમાં મશહૂર હતી. કોલેજની બધી પ્રવૃત્તિઓમાં તે ઉત્સાહભેર ભાગ લેતી હતી અને કોલેજના ડાન્સ ગ્રુપની તો તે લીડર હતી. સારા ૧૮ વર્ષની ઉંમરે કોલેજના પહેલા વર્ષમાં અભ્યાસ કરતી હતી એ સમય દરમિયાન મિત્રો સાથે હચિનસનના એક બારમાં ગઈ. તે બારમાંથી બહાર નીકળી એ જ વખતે એક નાલાયક કાર ડ્રાઈવરે તેને ટક્કર મારી દીધી. કારની ટક્કર લાગી એટલે સારા ધસમસતા ટ્રાફિક તરફ ફંગોળાઈ ગઈ. બીજી એક કારની તેને જબરદસ્ત ટક્કર લાગી.

એ અકસ્માત એટલો ભયંકર હતો કે સારાના શરીરમાં અનેક જગ્યાએ ઈજા થઈ અને તેની ખોપડી ભાંગી ગઈ. સારાને તાબડતોબ નજીકની હોસ્પિટલમાં દાખલ કરાઈ. એ દરમિયાન તે કોમામાં સરી પડી. તેની હાલત જોઈને ડોક્ટરોએ કહી દીધું કે તે બચી શકે એવી શક્યતા નહીંવત્ છે.

પણ સારાનાં માતાપિતા હિંમત હારવા તૈયાર નહોતાં. તેમણે કહ્યું કે જ્યાં સુધી સારાના શ્ર્વાસ ચાલે છે ત્યાં સુધી અમે આશા નહીં છોડીએ. ડોક્ટરોની એક ટીમે સારાની સારવાર શરૂ કરી દીધી, પણ બધા ડોક્ટરોએ સારાનાં માતાપિતાને કહ્યું કે તમે માનસિક રીતે તૈયાર રહેજો. સારા ગમે ત્યારે છેલ્લો શ્ર્વાસ લઈ શકે છે.

ડોક્ટરોના આશ્ચર્ય અને સારાનાં માતાપિતાના આનંદ વચ્ચે સારા એક મહિના પછી કોમામાંથી બહાર આવી. જોકે ડોક્ટરોએ કહ્યું કે સારા વેજિટેબલની જેમ જ (શરીરના કોઈ હલનચલ વિના, માત્ર શ્વાસ ચાલતા હોય એ રીતે) જીવશે.

થોડા મહિનાઓ પછી સારાને તે હોસ્પિટલમાંથી તેના ઘરની નજીક ગોલ્ડન પ્લેઈન્સ હેલ્પકેસ સેન્ટરમાં ખસાડાઈ. ત્યાં તેને ફીડિંગ ટ્યુબની મદદથી ખોરાક આપવાનું શરૂ કરાયું. ધીમે ધીમે તેની સ્થિતિમાં સુધારો થવા લાગ્યો. તેણે ખોરાક ગળવાનું શરૂ કર્યું. હવે તે ફીડિંગ ટ્યુબ વગર ખાવા માંડી. જોકે તેના શરીરનું બીજું બધું હલનચલન બંધ હતું જો કે તે ક્યારેક આંખના પલકારા મારતી પણ એ સિવાય તેનું શરીર બીજી કોઈ પ્રવૃત્તિ કરી શકતું નહોતું. સારાહે એ હેલ્થ સેન્ટરમાં ૧૬ વર્ષ વિતાવ્યાં. બધા સારાને જોઈને તેની દયા ખાતા હતા. સારાનાં માતા પિતાની ધીરજ જોઈને ઘણાં સગાંવહાલાં અને મિત્રો-પરિચિતો તેમની પ્રશંસા કરતાં તો ઘણા વળી પાછળથી તેમને મૂર્ખ પણ કહેતાં હતાં.

સારા ૧૬-૧૬ વર્ષ સુધી વેજિટેબલની જેમ પડી રહી એ પછી એ હેલ્થ સેન્ટરમાં પેટ રિન્કન નામની યુવતી એક્ટિવિટી ડિરેક્ટર તરીકે જોડાઈ. પેટ રિન્કને સારાને જોઈ. તેણે કહ્યું કે આ છોકરીને હું બોલતી કરીશ. ડોક્ટરોએ અને નર્સીસે તેને કહ્યું કે સારા માટે આટલાં વર્ષો દરમિયાન તમામ પ્રયાસો થઈ ચૂક્યા છે, હવે તે બોલી શકે એ શક્ય નથી. તેણે આખી જિંદગી આ રીતે જ વિતાવવી પડશે પણ પેટ રિન્કને મક્કમતાથી કહ્યું કે હું સારાને બોલતી કરી શકીશ. મને મારા પર અને આ છોકરી પર વિશ્ર્વાસ છે.

એ વખતે સારાની ઉંમર પાંત્રીસ વર્ષની થઈ ગઈ હતી. પેટ રિન્કનની વાત સાંભળીને સારાનાં માતાપિતાને પણ નવો ઉત્સાહ મળ્યો. પેટ રિન્કને સારાને બોલતી કરવા માટે કોશિશ શરૂ કરી. સતત એક વર્ષ સુધી તેને નિષ્ફળતા મળી. નર્સિંગ હોમના બીજા કર્મચારીઓને શરૂઆતમાં ઉત્સુકતા હતી કે જોઈએ, પેટ સારાને કઈ રીતે બોલતી કરી શકે છે. પણ જેમ જેમ દિવસો, સપ્તાહો અને મહિનાઓ વીતતા ગયા તેમ તેમ બધાને લાગવા માંડ્યું કે પેટે માત્ર શેખી જ કરી હતી. તે કંઈ સારાને બોલતી કરી શક્શે નહીં. નર્સિંગ હોમના કેટલાક અડિયલ કર્મચારીઓ પાછળથી પેટની મજાક ઉડાવતા થઈ ગયા, પણ પેટને કોઈની પરવા નહોતી. તેણે પોતાના પ્રયાસો ચાલુ રાખ્યા.

અને એક વર્ષ પછી પેટને પહેલી સફળતા મળી. સારા બોલવામાં સફળ નહોતી થતી એટલે પેટે તેને ચીસ પાડતાં શીખવ્યું. પેટની એક વર્ષની મહેનતને અંતે સારા પહેલી વાર ચીસ પાડી!

સારા હકાર કે નકારમાં કંઈ કહેવા માગતી હોય તો ચીસ પાડીને પોતાની જાતને વ્યક્ત કરતી હતી. તેનાં માતાપિતા રૂમની બહાર જઈ રડ્યાં હોય ત્યારે તેમને રોકવા હોય તો તે ચીસ પાડીને તેમને અટકાવતી.

સારા ચીસ પાડતી થઈ એથી પેટ અને સારાનાં માતાપિતા ઉત્સાહમાં આવી ગયાં. પેટે સારાને બોલતી કરવાના પ્રયાસો વધારી દીધા. તેણે સ્પીચ થેરીપિસ્ટની પણ મદદ લીધી. સારા ફરી ક્યારેય બોલી નહીં શકે એવું માનીને ડોક્ટરોએ તેના શરીરની એક માત્ર હલનચલન એટલે કે પાંપણના પલકારાનો ઉપયોગ કરીને હા કે ના કહેતાં શીખવ્યું હતું. વર્ષો સુધી સારા માટે સંવાદનું માધ્યમ માત્ર આંખના પલકારા જ હતા. સારા એક આંખની પાંપણ બંધ કરીને ખોલે તો ‘ના’ અને બંને આંખની પાંપણ ખોલીને બંધ કરે તો ‘હા’! અને એમાં પણ ખાતરી તો ના જ રહેતી કે સારાને પુછાયેલો સવાલ એ સમજી છે કે કેમ.

પેટ રિન્કન સારાને આવી સ્થિતિમાંથી બહાર લાવી. બે દાયકા સુધી મૂંગી રહેલી સારામાં પણ નવા ઉત્સાહનો સંચાર થયો. એક દિવસ હચિન્સનના ગોલ્ડન પ્લેઈન્સ હેલ્થ કેર સેન્ટરમાં પેટ બીજા કોઈ દર્દી સાથે વાત કરી રહી હતી. તેની પીઠ સારા તરફ હતી. પેટે બીજા દર્દીને કંઈક કહ્યું અને પછી પૂછ્યું: ‘ઓકે!’

એ વખતે તેને પાછળથી અવાજ સંભળાવ્યો: ‘ઓકે. ઓકે.’

પેટે પાછળ ફરીને જોયું ત્યારે તેના આનંદનો પાર ન રહ્યો. એ અવાજ સારાનો હતો!

પેટે સારાહના ડોક્ટર બ્રેડલી સ્કિલને બોલાવીને બતાવ્યું કે સારા વીસ વર્ષ પછી પહેલી વાર બોલતી થઈ છે. ડોક્ટરને માન્યામાં ના આવ્યું પણ સારા બે શબ્દો બોલી હતી એ હકીકત હતી. સારા બોલી એ સમાચાર નર્સિંગ હોમમાં ફરી વળ્યા અને તમામ કર્મચારીઓ ઉમળકાભેર સારા પાસે દોડી ગયા. એ વખતે સારાનાં માતાપિતાને કોલ કરીને આ સમાચાર આપવાનો ઉમળકો પેટને આવ્યો, પણ સારાએ તેને એવું કરતાં રોકી. સારા થોડું વધુ બોલતાં શીખવા માગતી હતી.

સારા બે શબ્દો બોલીએ પછી પેટે સ્પીચ થેરીપિસ્ટની મદદથી તેને બોલતી કરવા વધુ મહેનત કરવા માંડી. અને એ પછીનો વેલેન્ટાઈન્સ ડે આવ્યો ત્યાં સુધી સારા અને પેટ તથા નર્સિંગ હોમના બીજા કર્મચારીઓએ તેના કુટુંબથી એ વાત છુપાવી રાખી કે સારા થોડું થોડું બોલતી થઈ ગઈ છે.

વેલેન્ટાઈન્સના દિવસે સારાની માતા બેટ્સી અને પિતા જિમ પર ગોલ્ડન પ્લેઈન્સ હેલ્થકેર સેન્ટરની નર્સ જેનિફર ટ્રૅમેલનો કોલ આવ્યો. સારાની માતા બેટ્સીએ કોલ રિસીવ કર્યો એટલે જેનિફરે કહ્યું કે કોઈ તમારી સાથે વાત કરવા માગે છે. જેનિફરે ફોન સ્પીકર મોડ પર મૂક્યો અને બેટ્સીને અવાજ સંભળાવ્યો: ‘હાય મોમ!’

બેટ્સીની આંખોમાંથી આંસુ વહી નીકળ્યાં અને તેના ગળે ડૂમો ભરાઈ આવ્યો. આનંદ અને આશ્ર્ચર્ય અને વાત્સલ્યની લાગણી સાથે તે માંડ માંડ બોલી શકી: ‘સારા, ઈઝ ધેટ યુ?’

‘યસ.’ સારાનો અવાજ સંભળાયો. બેટ્સીના શરીરનાં તમામ રૂંવાડાં ઊભાં થઈ ગયાં હતાં. તેણે પૂછ્યું, ‘હાઉ આર યુ ડુઇંગ?’ (તું કેમ છે?)

સારાએ જવાબ આપ્યો: ‘ફાઈન.’

બેટ્સીએ પૂછ્યું, ‘ડુ યુ નીડ એનીથિંગ?’ (તને કંઈ જોઈએ છે?)

સારાએ કહ્યું, ‘મોર મેક અપ.’

બેટ્સીના માન્યામાં ન આવ્યું. તેણે નર્સ જેનિફરને પૂછીને ખાતરી કરી કે, ‘ડિડ શી જસ્ટ સે મોર મેકઅપ?’

જેનિફરે હસતાં હસતાં કહ્યું, ‘તમે બરાબર જ સાંભળ્યું છે!’

સારાની માતા સારાના પિતા અને ભાઈ સારાને બોલતી સાંભળવા હેલ્થ સેન્ટર દોડી ગયાં. સારાએ તેમને કહ્યું: ‘આઈ લવ યુ.’

સારા બોલતી થઈ એની ખુશીમાં તેનાં માતાપિતા અને ભાઈએ નર્સિંગ હોમમાં ઓપન હાઉસનું આયોજન કર્યું. એમાં સારાના દોસ્તો, સગાંવહાલાં અને પત્રકારોને આમંત્રણ અપાયું. સારાને એ વખતે ખબર પડી કે તે આડત્રીસ વર્ષની થઈ ગઈ છે! એ વખતે તે થોડી વાર શૂન્યમનસ્ક થઈ ગઈ.

તેના ભાઈએ તેને પૂછ્યું હતું કે સારા તને અંદાજ છે કે તું કેટલાં વર્ષની થઈ છે? એ વખતે સારાએ કહ્યું કે આશરે બાવીસ વર્ષની. તેના ભાઈએ હૃદય કઠણ કરીને કહેવું પડ્યું કે તું આડત્રીસ વર્ષની થઈ ગઈ છે. જોકે સારાએ બહુ ઝડપથી વાસ્તવિકતા સ્વીકારી લીધી.

સારા સ્કેન્ટિલનને અકસ્માતમાં શારીરિક રીતે પણ એટલી ગંભીર ઈજાઓ પહોંચી હતી કે તે સામાન્ય વ્યક્તિઓની જેમ હરીફરી શકે એમ નહોતી એટલે તેણે વ્હીલચેરનો આશરો લેવો પડ્યો, પણ ડોક્ટરોએ હાથ ઊંચા કરી દીધાં હતાં કે સારા હવે જિંદગીભર વેજિટેબલ બની રહેશે. એને બદલે સારા ખાતી પીતી થઈ, બોલતી થઈ, બધું સમજતી થઈ.

સારાનાં માતાપિતાની અથાક ધીરજ, પેટ રિન્કનની શ્રદ્ધાપૂર્વક અને ધીરજપૂર્વકની વર્ષો સુધીની કોશિશને કારણે આ ચમત્કાર સર્જાઈ શક્યો.

ઘણી વાર અશક્ય લાગતી વાત પણ હકીકત બની શકે છે એનો આ પુરાવો છે. ધીરજ, શ્રદ્ધા, સતત કોશિશ અને ઈચ્છાશક્તિના સમન્વયથી ચમત્કાર જેવું પરિણામ લાવી શકાય છે.

આશુ પટેલ
આશુ પટેલ

આશુ પટેલ એટલે સાહસ, ધૈર્ય અને સરળતાનો સમન્વય. ગુજરાતી પત્રકારત્વમાં તેમને નામ અનેક રેકોર્ડ્સ બોલાય છે. આશુ પટેલે જુદાજુદા વિષયો પર 42 પુસ્તકો લખ્યા છે, જેમાં અંડરવર્લ્ડના ઈતિહાસથી માંડીને વાર્તાસંગ્રહ, નવલકથાઓ અને જીવનલક્ષી પુસ્તકોનો સમાવેશ થાય છે. તેમણે અનેક ગુજરાતી અખબારોમાં તંત્રી તરીકે ફરજ બજાવી છે. તેઓ ‘ગુજરાત સમાચાર’, ‘સંદેશ, ‘દિવ્ય ભાસ્કર’ અને ‘મુંબઈ સમાચાર’ સહિત અનેક ટોચના અખબારોમાં કલમ ચલાવી ચૂક્યા છે. હાલમાં તેઓ ‘દિવ્ય ભાસ્કર’માં સાપ્તાહિક કોલમ ‘બ્લેક એન્ડ વ્હાઈટ’ અને ‘મુંબઈ સમાચાર’માં દૈનિક કોલમ ‘સુખનો પાસવર્ડ’ લખે છે. તેઓ અમેરિકા સહિત અનેક દેશોની સરકારના વિશેષ મહેમાન તરીકે વિદેશપ્રવાસો કરી ચૂક્યા છે. તેમની પ્રથમ અંગ્રેજી નવલકથા ‘મેડમ એક્સ’ પ્રકાશિત થઈ છે જેના પરથી પ્રખ્યાત ફિલ્મ ડિરેક્ટર તિગ્માંશુ ધુલિયા હિન્દી ફિલ્મ બનાવી રહ્યા છે.

No Comments Yet

Leave a Reply

Your email address will not be published.

‘Cocktail Zindagi’ is not just a publication, it is a journey in itself in which you play an important character. We work to bring you stories not only from the crème de la crème but also from the grass root level.We also write content that portrays the beautiful shades of life, thus the name ‘Cocktail Zindagi’.